Non sabemos cando se comezou a construción da catedral de Tui, pero si coñecemos a data exacta da súa Dedicación ou Consagración (a inauguración): foi o 30 de novembro de 1225, festa de Santo Andrés. Presidiu a celebración o bispo Esteban Egea, quen, para respectar a festividade do apóstolo martirizado na cruz aspada, estableceu que se celebrase a conmemoración anual da Dedicación o día primeiro de decembro.

Unha aclaración sobre as palabras “dedicación” e “consagración” que se poden usar como sinónimos, aínda que admiten un matiz semántico con especificación de significado. A “consagración” expresa a entrega exclusiva e íntegra a Deus, por iso fálase de “persoas consagradas” e obxectos “consagrados” como un altar ou un cáliz. Con todo, a palabra “dedicación” non ten o significado de exclusividade: dedícase un templo que é casa de Dios pero tamén dos fieis, mesmo dos non crentes.

Signos da consagración da catedral de Tui son as doce cruces, alusivas aos doce Apóstolos do Señor, gravadas nos muros pola parte interior da catedral. Tradicionalmente, na festa do aniversario da dedicación acendíanse lámpadas conmemorativas debaixo de cada cruz.

A celebración relixiosa e festiva do aniversario en que os templos foron convertidos en lugares destinados ao culto ten a súa orixe na mesma conmemoración que os xudeus facían no aniversario da dedicación do templo de Xerusalén, que chamaban tamén «Festa das luces», porque era costume acender lámpadas, símbolo da Lei, e poñíanas nas xanelas.